Người tình Sputnik. Từ trạng thái yêu khuyết thiếu đến thế giới bên kia.
“Mùa xuân năm hai mươi hai tuổi, Sumire yêu lần đầu tiên trong đời. Một tình yêu mãnh liệt, một cơn lốc xoáy thực sự quét qua các bình nguyên – san phẳng tất cả những gì nó gặp trên đường, tung mọi thứ lên trời, xé chúng ra từng mảnh, nghiền nát thành từng miếng …”
Mình vẫn nhớ mãi đoạn mở đầu xuất sắc như tờ Los Angeles nhận xét:”Siết chặt tim bạn ngay từ những dòng đầu tiên”. Đoạn tả dài về cung bậc tình yêu của Sumire dành cho Miu. Kết cục của cơn lốc là tuyệt diệt, không còn gì sót lại. Bởi lẽ dù vĩ đại, đó là tình yêu đầy khiếm khuyết, tình yêu cho một vệ tinh Sputnik vốn đã đơn độc giữa vũ trụ.
Câu chuyện bắt đầu khi K., người bạn thân của Sumire, cũng là người chứng kiến cuộc tình rối rắm này, kể lại toàn bộ sự việc. Sumire, một nhà văn nửa vời, chưa bao giờ có thể hoàn thiện một tác phẩm và cũng như chưa bao giờ có thể làm chủ cuộc đời mình. Cô sống bừa bộn, vụng về trong ăn mặc, sinh hoạt không điều độ dẫn đến gầy gò. Gần như, tất cả mối quan tâm trong đời cô chỉ là văn chương.
Cô cứ sống như thế, đến ngày gặp Miu, người phụ nữ đã có chồng, lần đầu tiên, xúc cảm yêu trỗi dậy trong cô, thứ ma lực quá lớn gần như nuốt chửng cả hành tinh. Đột ngột, cô thay đổi từ tính tình, cách ăn mặc trở nên sành điệu, chăm chút hơn. Kết nối giữa Sumire và Miu cũng tăng dần. Đỉnh điểm là sự kiện bí ẩn xảy ra trong chuyến đi công tác ở Hy Lạp cùng Miu. Thời điểm mà không gian giữa hai con người không còn bộn bề cuộc sống từ công việc, bạn bè, các mối quan tâm thường nhật.
Theo Platon, thần tình yêu (Eros) được sinh ra từ vị thần thiếu hụt (Penia) và thần đủ đầy (Poros). Nói đơn giản là khao khát vượt ngoài thế giới vật lí để được bù đắp phần thiếu sót của mình. Nghĩa là có lẽ Sumire không yêu Miu chỉ vì cô là ai, hấp dẫn thế nào, mà vì Miu có thứ mà Sumire khao khát có được. Không quan trọng đó là Miu, mà là khoảng không của chuyển động hướng tới, được thuộc về của Sumire về phía cô. Nhưng càng lại gần Sumire càng nhận ra người cô yêu là ngoài tầm với. Bi kịch trong chuyện xảy ra khi tình yêu không dẫn đến sự bù trừ hợp nhất.
Trong thế giới của Murakami, khái niệm thế giới bên kia luôn được nhắc đến như là một cõi trung gian (liminal space) giữa thực và ảo. Vùng tối của những dồn nén cảm xúc, những ám ảnh hoặc những khả thể chưa được hiện hình. Ở đây, Sumire gặp Miu và được đánh thức tình yêu, nhận thức về dục vọng và rồi không thể hòa giải với thực tại. Dường như, cô bị hút vào vùng trung gian này. Miu thì khác, vùng trung gian của cô là nỗi ám ảnh tâm lý khi chứng kiến một “Miu khác” quan hệ với người lạ mặt và từ đó đánh mất chính mình. Vậy ra, tình yêu ở đây không dừng lại ở sự hướng về ai đó mà còn là hành trình đào sâu vào tiềm thức mà chính nhân vật không biết mình đã mang theo.
Sputnik được đặt tên từ tiếng Nga là Спутник, mang nghĩa là bạn đồng hành, vệ tinh này được phóng lên và không bao giờ trở về cũng là kết nối chung của các nhân vật trong truyện, những người tình bên nhau một khoảng thời gian rồi đi mất, không quay lại nữa.
Đọc Murakami luôn mang lại cảm giác chênh vênh nhưng vô cùng cuốn hút. Đặc biệt với người tình Sputnik, nhịp kể truyện luôn được đẩy căng liên tục không ngừng nghỉ, luôn có mối tò mò được giăng ra bên cạnh những bản Jazz và những con mèo. Không thể thiếu những đoạn hội thoại dài rất “đời thường” trong thế giới không hề bình thường. Cùng với nhân vật, người đọc đi qua trải nghiệm tung bay xúc cảm lẫn nghẹn ngào rồi tiếc nuối cho chuyện tình bỏ lửng.
Qua trên, người tình Sputnik là một sự tìm sâu chính mình, và tìm sâu về các mối tương giao, về cách ta yêu, kết nối với nhau thế nào. Liệu ta có yêu khi nhận ra ta đang yêu nỗi khao khát hướng tới ai đó, mà không nhận biết hết được một con người với nhiều vùng tối tăm đã thai nghén lâu ngày, và thậm chí chính người đó hay chính ta không nhận ra; và giả như nhận thức được điều đó, liệu ta có còn sẵn sàng yêu nữa không?
“Mùa xuân năm hai mươi hai tuổi, Sumire yêu lần đầu tiên trong đời. Một tình yêu mãnh liệt, một cơn lốc xoáy thực sự quét qua các bình nguyên – san phẳng tất cả những gì nó gặp trên đường, tung mọi thứ lên trời, xé chúng ra từng mảnh, nghiền nát thành từng miếng …”
Mình vẫn nhớ mãi đoạn mở đầu xuất sắc như tờ Los Angeles nhận xét:”Siết chặt tim bạn ngay từ những dòng đầu tiên”. Đoạn tả dài về cung bậc tình yêu của Sumire dành cho Miu. Kết cục của cơn lốc là tuyệt diệt, không còn gì sót lại. Bởi lẽ dù vĩ đại, đó là tình yêu đầy khiếm khuyết, tình yêu cho một vệ tinh Sputnik vốn đã đơn độc giữa vũ trụ.
Câu chuyện bắt đầu khi K., người bạn thân của Sumire, cũng là người chứng kiến cuộc tình rối rắm này, kể lại toàn bộ sự việc. Sumire, một nhà văn nửa vời, chưa bao giờ có thể hoàn thiện một tác phẩm và cũng như chưa bao giờ có thể làm chủ cuộc đời mình. Cô sống bừa bộn, vụng về trong ăn mặc, sinh hoạt không điều độ dẫn đến gầy gò. Gần như, tất cả mối quan tâm trong đời cô chỉ là văn chương.
Cô cứ sống như thế, đến ngày gặp Miu, người phụ nữ đã có chồng, lần đầu tiên, xúc cảm yêu trỗi dậy trong cô, thứ ma lực quá lớn gần như nuốt chửng cả hành tinh. Đột ngột, cô thay đổi từ tính tình, cách ăn mặc trở nên sành điệu, chăm chút hơn. Kết nối giữa Sumire và Miu cũng tăng dần. Đỉnh điểm là sự kiện bí ẩn xảy ra trong chuyến đi công tác ở Hy Lạp cùng Miu. Thời điểm mà không gian giữa hai con người không còn bộn bề cuộc sống từ công việc, bạn bè, các mối quan tâm thường nhật.
Theo Platon, thần tình yêu (Eros) được sinh ra từ vị thần thiếu hụt (Penia) và thần đủ đầy (Poros). Nói đơn giản là khao khát vượt ngoài thế giới vật lí để được bù đắp phần thiếu sót của mình. Nghĩa là có lẽ Sumire không yêu Miu chỉ vì cô là ai, hấp dẫn thế nào, mà vì Miu có thứ mà Sumire khao khát có được. Không quan trọng đó là Miu, mà là khoảng không của chuyển động hướng tới, được thuộc về của Sumire về phía cô. Nhưng càng lại gần Sumire càng nhận ra người cô yêu là ngoài tầm với. Bi kịch trong chuyện xảy ra khi tình yêu không dẫn đến sự bù trừ hợp nhất.
Trong thế giới của Murakami, khái niệm thế giới bên kia luôn được nhắc đến như là một cõi trung gian (liminal space) giữa thực và ảo. Vùng tối của những dồn nén cảm xúc, những ám ảnh hoặc những khả thể chưa được hiện hình. Ở đây, Sumire gặp Miu và được đánh thức tình yêu, nhận thức về dục vọng và rồi không thể hòa giải với thực tại. Dường như, cô bị hút vào vùng trung gian này. Miu thì khác, vùng trung gian của cô là nỗi ám ảnh tâm lý khi chứng kiến một “Miu khác” quan hệ với người lạ mặt và từ đó đánh mất chính mình. Vậy ra, tình yêu ở đây không dừng lại ở sự hướng về ai đó mà còn là hành trình đào sâu vào tiềm thức mà chính nhân vật không biết mình đã mang theo.
Sputnik được đặt tên từ tiếng Nga là Спутник, mang nghĩa là bạn đồng hành, vệ tinh này được phóng lên và không bao giờ trở về cũng là kết nối chung của các nhân vật trong truyện, những người tình bên nhau một khoảng thời gian rồi đi mất, không quay lại nữa.
Đọc Murakami luôn mang lại cảm giác chênh vênh nhưng vô cùng cuốn hút. Đặc biệt với người tình Sputnik, nhịp kể truyện luôn được đẩy căng liên tục không ngừng nghỉ, luôn có mối tò mò được giăng ra bên cạnh những bản Jazz và những con mèo. Không thể thiếu những đoạn hội thoại dài rất “đời thường” trong thế giới không hề bình thường. Cùng với nhân vật, người đọc đi qua trải nghiệm tung bay xúc cảm lẫn nghẹn ngào rồi tiếc nuối cho chuyện tình bỏ lửng.
Qua trên, người tình Sputnik là một sự tìm sâu chính mình, và tìm sâu về các mối tương giao, về cách ta yêu, kết nối với nhau thế nào. Liệu ta có yêu khi nhận ra ta đang yêu nỗi khao khát hướng tới ai đó, mà không nhận biết hết được một con người với nhiều vùng tối tăm đã thai nghén lâu ngày, và thậm chí chính người đó hay chính ta không nhận ra; và giả như nhận thức được điều đó, liệu ta có còn sẵn sàng yêu nữa không?
“Dù chúng ta có cố gắng thế nào đi chăng nữa, dù chúng ta có chân thành đến đâu, luôn có những khoảng trống trong tâm hồn mà người khác không bao giờ có thể lấp đầy”.
