Có những cuốn sách lật mở ra để giải trí, nhưng cũng có những cuốn sách xuất hiện để ban phát cho ta một chiếc gương – nơi ta soi vào và thấy lại đứa trẻ từng tổn thương bên trong mình. "Cây cam ngọt của tôi" của José Mauro de Vasconcelos chính là một tấm gương găm sâu vào lòng người đọc những nốt trầm hoài niệm như thế.
Nhân vật chính là Zezé, một cậu bé năm tuổi sinh ra trong một gia đình nghèo xơ xác ở ngoại ô Brazil. Zezé thông minh, nhạy cảm, mang một trí tưởng tượng bay bổng vô bờ bến, nhưng trong mắt những người xung quanh, cậu lại là một "đứa trẻ quỷ sứ" chuyên nghịch ngợm. Những trận đòn roi tàn nhẫn từ chính người thân đã bóp nghẹt tâm hồn ngây thơ của cậu. Cho đến khi cậu tìm được hai điểm tựa lớn nhất đời mình: cây cam ngọt Pinkie ở sau nhà và ông Bồ (Manuel Valadares) – người đàn ông đã cho cậu biết thế nào là tình yêu thương thực sự.
Mỗi lần lật mở từng trang sách, tao như bị cuốn vào thế giới vừa trong trẻo vừa đau đớn của Zezé. Sự tương phản gay gắt giữa sự nghèo đói thô bạo của thực tế và thế giới nội tâm đầy âm nhạc, sắc màu của cậu bé khiến tao không khỏi xót xa. Zezé không đáng bị đối xử như vậy. Cậu chỉ là một đứa trẻ khao khát được thấu hiểu, một cậu bé sẵn sàng nhường đồ chơi cho em, nhường chiếc bánh mì cho người nghèo hơn.
Cái chết đột ngột của ông Bồ và sự ra đi của cây cam Pinkie đã đánh dấu thời khắc Zezé phải trưởng thành. Đó là sự trưởng thành đau đớn nhất, khi một đứa trẻ năm tuổi nhận ra "chết không có nghĩa là biến mất, mà là ngừng yêu thương ai đó". Cuốn sách kết thúc nhưng nỗi đau và vị ngọt ngào của tình yêu thương vẫn cứ âm vang mãi trong lòng.
"Cây cam ngọt của tôi" không chỉ là câu chuyện về một đứa trẻ, nó là bài học sâu sắc cho người lớn về cách đối xử với tâm hồn con trẻ. Đừng để sự vô tâm và bạo lực dập tắt đi những bông hoa trắng ngần của sự thiện lương. Một cuốn sách xứng đáng được đọc đi đọc lại, để chúng ta học cách yêu thương một cách trọn vẹn và dịu dàng hơn.
Bài dự thi của bạn Nguyễn Lê Khanh.
