
Nếu OpenAI thực sự trở thành công ty AI tiếp theo niêm yết trên thị trường chứng khoán Mỹ, đây sẽ là một trong những thương vụ được chờ đợi nhất của ngành công nghệ. Mức định giá được dự đoán có thể lên tới hàng nghìn tỷ USD cho thấy trí tuệ nhân tạo đã bước ra khỏi phạm vi của các phòng thí nghiệm để trở thành tâm điểm của thị trường tài chính. Cuộc cạnh tranh giữa OpenAI, Anthropic, Google hay xAI cũng khiến mỗi mô hình mới được công bố đều nhanh chóng trở thành chủ đề của truyền thông và giới đầu tư.
Mỗi khi một công ty AI tạo thêm một bước tiến, Nvidia gần như luôn được nhắc đến cùng lúc. Công ty này không phát triển ChatGPT, không sở hữu Claude hay Gemini, nhưng lại cung cấp phần lớn năng lực tính toán để những mô hình ấy được huấn luyện và vận hành. AI càng phát triển, nhu cầu về GPU và các trung tâm dữ liệu càng tăng, còn Nvidia ngày càng giữ một vị trí khó có thể thay thế trong toàn bộ hệ sinh thái.
Vị thế ấy không xuất hiện cùng làn sóng AI. Nhiều năm trước khi ChatGPT làm thay đổi cách thế giới nhìn về trí tuệ nhân tạo, Jensen Huang và các cộng sự đã kiên trì theo đuổi GPU như một nền tảng tính toán cho tương lai, đầu tư vào CUDA, xây dựng hệ sinh thái phần mềm và chấp nhận dành nhiều năm cho những hướng phát triển chưa mang lại kết quả tức thì. Khi AI bùng nổ, Nvidia không phải điều chỉnh chiến lược để chạy theo xu hướng. Xu hướng phát triển của AI lại đi đúng con đường mà công ty này đã chuẩn bị từ rất lâu.
Phong cách NVIDIA của Tae Kim đưa người đọc trở về giai đoạn ấy. Cuốn sách không bắt đầu từ cơn sốt AI hiện nay, mà từ những ngày Jensen Huang cùng hai người bạn gặp nhau trong quán Denny's để bàn về việc thành lập một công ty sản xuất chip. Từ đó là hành trình kéo dài hơn ba thập kỷ với những quyết định nhiều người từng cho là mạo hiểm, những cuộc tranh luận trước bảng trắng thay cho các buổi thuyết trình bằng PowerPoint, một văn hóa làm việc nổi tiếng khắt khe và niềm tin rằng lợi thế cạnh tranh không được tạo nên trong một quý kinh doanh, mà được tích lũy qua nhiều năm chuẩn bị.
Đọc cuốn sách vào thời điểm này cũng là một cách nhìn cuộc đua AI từ một góc khác. Truyền thông thường tập trung vào những mô hình mới nhất, những vòng gọi vốn mới nhất hay những mức định giá mới nhất. Phong cách NVIDIA lại kể câu chuyện của những quyết định được đưa ra từ rất lâu trước khi AI trở thành từ khóa của cả thế giới. Chính khoảng thời gian chuẩn bị ấy giúp lý giải vì sao Nvidia không chỉ hưởng lợi từ cuộc cách mạng AI, mà còn trở thành một trong những doanh nghiệp góp phần tạo nên nền tảng để cuộc cách mạng ấy có thể diễn ra.
Những con số về vốn hóa hay định giá rồi sẽ tiếp tục thay đổi. Các mô hình AI hôm nay cũng sẽ được thay thế bằng những mô hình mạnh hơn trong tương lai. Nhưng mỗi khi cuộc đua ấy tiến thêm một bước, Nvidia vẫn xuất hiện ở vị trí quen thuộc của mình. Muốn hiểu vì sao điều đó xảy ra, có lẽ nên bắt đầu từ câu chuyện của Jensen Huang và ba mươi năm chuẩn bị được kể lại trong Phong cách NVIDIA.