Hy Lạp cổ là một "tử ngữ" không còn vang vọng trong đời sống hiện đại. Nhưng đó lại bối cảnh cho cuộc gặp gỡ giữa hai nhân vật chính là một dụng ý nghệ thuật tinh tế về sự hồi sinh từ tro tàn trong “Bài học tiếng Hy Lạp” của Han Kang.
Giữa một Seoul ồn ã, lớp học ngôn ngữ cổ hiện ra như một thánh đường của sự tĩnh lặng, nơi một người phụ nữ mất tiếng nói và một thầy giáo sắp mất thị giác tìm thấy một nhịp cầu kết nối nằm ngoài những quy chuẩn giao tiếp thông thường.
Sở dĩ tiếng Hy Lạp cổ trở thành "trạm trú ẩn" cho họ vì đây là một ngôn ngữ đã ngưng đọng. Bản thân nó không mang theo những mảnh vỡ của ký ức đau thương, không gợi nhắc đến tiếng khóc của người con hay những cuộc đối thoại khắc nghiệt ngoài đời thực.
Đối với người phụ nữ, khi ngôn ngữ mẹ đẻ trở thành “chiếc gai” đâm xuyên giấc ngủ, thì tiếng Hy Lạp lại là một vùng trắng an toàn nơi cô được ẩn mình, được thoát khỏi thực tại tàn nhẫn.
Vì những khiếm khuyết của mình, cô học tiếng Hy Lạp như một công cụ để giao tiếp với thế giới ngoài kia, mà tìm kiếm một cấu trúc tư duy mới để trú ngụ; trở thành một loại hình "xúc giác" thay thế cho phép cô chạm vào vạn vật và hiểu thấu bản thân bằng một tâm thế nguyên sơ nhất.
Trong khi đó, với người thầy giáo, tiếng Hy Lạp cổ là ánh sáng cuối cùng còn sót lại trên bảng đen trước khi bóng tối hoàn toàn bao trùm. Ông dạy một thứ tiếng mà người ta chỉ có thể đọc và suy ngẫm.
Chính tính chất "tĩnh" của tử ngữ này đã kéo hai con người xích lại gần nhau. Họ không cần dùng ngôn từ để phô diễn, mà dùng nó để thay thế cho chính “đôi mắt”, “đôi tai” của mình.
Qua đó, thứ “tử ngữ” này lại giống như một bộ lọc, gạt bỏ đi những tạp âm của thế giới để họ tập trung vào "hơi thở" và "biểu đạt". Khi người đàn ông không còn nhìn thấy và người phụ nữ không thể cất lời, ngôn ngữ cổ xưa ấy trở thành một thứ xúc giác mới.
Có thể nói, ngay cả khi một ngôn ngữ được coi là đã chết, nó vẫn có thể tưới mát và làm sống lại những tâm hồn đang đau khổ và tổn thương.
———
BÀI HỌC TIẾNG HY LẠP - tác phẩm mới nhất của Han Kang
MỜI CÁC BẠN TÌM ĐỌC!
