[THÔNG BÁO PHÁT HÀNH] PHI CÔNG - EVGENY VODOLAZKIN

 

 

Một người đàn ông tỉnh dậy trong bệnh viện năm 1999. Anh không nhớ mình là ai, không biết vì sao lại ở đây. Thế nhưng anh lại nhớ rất rõ nước Nga đầu thế kỷ XX: những mùa hè tuổi thơ ở dã thự, những năm tháng đi học, mối tình đầu với cô hàng xóm, niềm say mê hàng không, những biến động của Cách mạng Tháng Mười và cả trại Solovetsky khét tiếng.

 

Anh nhớ những con người đã gặp, những câu nói tưởng như vụn vặt, những mùi hương và âm thanh của một thế giới đã biến mất từ lâu. Những ký ức ấy hiện lên rõ ràng đến mức người ta buộc phải tự hỏi: làm sao điều đó có thể xảy ra?

 

Đó là điểm khởi đầu của Phi công, tiểu thuyết của Evgeny Vodolazkin, một trong những gương mặt quan trọng nhất của văn học Nga đương đại.

 

Mang màu sắc giả tưởng với ý tưởng về thí nghiệm đông lạnh con người và một "chuyến bay" vượt qua thời gian, Phi công không dừng lại ở một giả thuyết kỳ lạ. Qua những trang nhật ký mà nhân vật chính viết để lần theo dấu vết cuộc đời mình, cuốn tiểu thuyết mở ra một cuộc đối thoại giữa ký ức cá nhân và lịch sử, giữa những lựa chọn riêng tư và những biến động lớn của thời đại.

 

Điều gì đáng để được ghi nhớ? Điều gì có thể được tha thứ? Liệu thời gian có đủ sức làm phai mờ những tổn thương của quá khứ? Những câu hỏi ấy dần hiện ra phía sau câu chuyện về một con người bị tách khỏi thời đại của mình và phải tìm cách hiểu lại cuộc đời đã mất.

 

 

Evgeny Vodolazkin sinh năm 1964 tại Kyiv, là nhà văn, nhà nghiên cứu văn học và tiến sĩ ngữ văn người Nga. Nhiều năm nghiên cứu văn học Nga cổ đã góp phần tạo nên phong cách riêng trong sáng tác của ông: kết hợp chiều sâu lịch sử với những vấn đề rất hiện đại về ký ức, thời gian, đức tin và con người.

 

Sau tiểu thuyết đầu tay xuất bản năm 2005, Vodolazkin nhanh chóng trở thành một trong những gương mặt nổi bật của văn học Nga đương đại. Tiểu thuyết Laurus (2012) đưa tên tuổi ông đến với độc giả quốc tế và giành nhiều giải thưởng văn học quan trọng, trong đó có Giải Sách lớn và Giải Yasnaya Polyana. Tiếp nối những suy tư về thời gian, ký ức và số phận con người trong dòng chảy lịch sử, ông lần lượt cho ra mắt Phi công (2016), Brisbane (2018), A History of the Island (2020), Chagin (2022)... Các tác phẩm của ông đã được dịch ra nhiều ngôn ngữ và chuyển thể cho sân khấu cũng như điện ảnh.

 

*Phi công* cũng nhận được nhiều đánh giá tích cực từ báo chí quốc tế. BBC Culture gọi đây là "một biên niên sử đầy cuốn hút, pha màu sắc khoa học viễn tưởng về một thế kỷ của nước Nga". World Literature Today xem tác phẩm như một tiểu thuyết về ký ức và sự lãng quên. Trong khi đó, Words Without Borders nhận xét đây là một cuốn sách "âm thầm cấp tiến", còn Foreword Reviews nhấn mạnh rằng dù mang đậm màu sắc Nga, tác phẩm vẫn chạm tới những trải nghiệm phổ quát của con người.

 

Bản tiếng Việt do dịch giả Phan Xuân Loan chuyển ngữ. Bà là nhà báo, cựu Trưởng ban Quốc tế Báo Tuổi Trẻ và cựu Thư ký tòa soạn Tuổi Trẻ Cuối Tuần. Trong những năm gần đây, bà dành nhiều tâm huyết cho việc giới thiệu văn học Nga đương đại tới độc giả Việt Nam.

 

Trong Phi công, câu hỏi lớn nhất có lẽ không phải làm thế nào một con người có thể vượt qua gần một thế kỷ thời gian, mà là điều gì còn lại của một đời người khi thời gian đã cuốn đi gần như tất cả.